रक्सौल, पूर्वी चम्पारण
उद्देश्य, उपयोगिता वा सकारात्मक प्रेरणाविना रहेका आकांक्षाहरू केवल मृगतृष्णा मात्र हुने सामाजिक कार्यकर्ता बिमल सर्राफले बताएका छन्। लायन्स क्लब अफ रक्सौलका अध्यक्ष तथा मिडिया इन्चार्ज, साथै भारत विकास परिषद् रक्सौलका सेवा संयोजक एवं मिडिया इन्चार्ज सर्राफले प्रेससँग कुरा गर्दै यस्तो धारणा व्यक्त गरेका हुन्।
उनका अनुसार जब कुनै व्यक्तिको आकांक्षा लतमा परिणत हुन्छ, तब त्यो व्यक्तिलाई दुर्व्यसनतर्फ धकेल्ने खतरा बढ्छ। यस्ता व्यक्तिहरू आफ्नै मोह र नशामा अन्धो भई जीवनको सही मार्गबाट विचलित हुन्छन्। साँचो आकांक्षाहरू भने ती हुन्, जसको पछाडि उद्देश्य, रुचि, आदर्श, आवश्यकता वा उपयोगी प्रेरणा लुकेको हुन्छ।
सर्राफले लोभ, स्वार्थ वा क्षणिक लालसाबाट प्रेरित निरर्थक इच्छाहरूको पछि लाग्नु बुद्धिमानी नभएको बताए। उनका अनुसार यस्ता आकांक्षाहरू घरमा काम नलाग्ने वस्तुहरू थुपार्ने बानीजस्तै हुन्, जसले जीवनमा कुनै सकारात्मक योगदान दिँदैनन्।
उनले आकांक्षालाई जीवनको चालक शक्ति बताउँदै त्यसको सही मूल्यांकन गर्न विवेक आवश्यक पर्ने उल्लेख गरे। “आफ्नो मनमा कुनै आकांक्षा पाल्नु अघि त्यसको उद्देश्य, उपयोगिता र वास्तविकता बुझ्नु जरुरी छ,” उनले भने। आकांक्षाले मानिसलाई प्रगतिको मार्गमा अघि बढाउन सक्छ, तर भ्रमपूर्ण इच्छाहरूले प्राकृतिक सुख, शान्ति, मानसिक सन्तुलन र बौद्धिक स्पष्टता समेत हराउन सक्छन्।
सर्राफका अनुसार केवल स्वार्थबाट प्रेरित आकांक्षाहरू निम्नस्तरका हुन्छन् र यिनले व्यक्तिलाई उत्कृष्टता हासिल गर्नबाट टाढा लैजान्छन्। आकांक्षाहरू वास्तवमै मानव जीवनको प्रेरक शक्ति भए पनि तिनलाई सत्य, यथार्थ र नैतिकताको कसौटीमा परीक्षण गर्न आवश्यक छ।
उनले अन्त्यमा भने, “आकांक्षाविहीन जीवन गतिहीन हुन्छ। त्यसैले आफ्ना आकांक्षाहरूलाई राम्रो र नराम्रोको मापदण्डमा मूल्यांकन गर्दै सही दिशामा अघि बढ्नु नै जीवन जिउने वास्तविक बुद्धिमत्ता हो।”
