रक्सौल, पूर्वी चम्पारण
आत्म-नियन्त्रणलाई नै स्वर्ग प्राप्तिको मूल प्रवेशद्वार मानिन्छ। व्यक्ति, परिवार वा समाज—सबैको सुख, शान्ति र सन्तुलनको आधार आत्म-नियन्त्रण नै हो। यसको अभाव नै जीवनमा अशान्ति र दुःखको प्रमुख कारण बन्ने गर्दछ।
लायन्स क्लब अफ रक्सौलका अध्यक्ष तथा मिडिया प्रभारी, भारत विकास परिषद्, रक्सौलका सेवा संयोजक एवं मिडिया प्रभारी तथा सामाजिक कार्यकर्ता बिमल सर्राफले प्रेससँग आफ्नो धारणा साझा गर्दै भने, “समाजमा बढ्दै गएको हिंसा, अपराध, बलात्कार, रोग, शोक र दुःखको जड नै आत्म-नियन्त्रणको कमी हो।”
उनका अनुसार आत्म-नियन्त्रण नै पुण्य प्राप्तिको पहिलो चरण हो। तर, यही चरण प्रायः मानिसहरूले बेवास्ता गर्ने गरेका छन्। यसको मुख्य कारण प्रलोभनको आकर्षक तर भ्रामक प्रभाव हो, जसले मानिसलाई सुरुमा लोभ्याउँछ र पछि सर्पको पासोझैँ फसाएर उसको वास्तविकता नै हराइदिन्छ।
खुशीको खोजीमा भौंतारिने र नैतिक रूपमा कमजोर व्यक्तिहरू सजिलै प्रलोभनमा पर्छन्। साधकहरू पनि प्रारम्भिक चरणमा यस्तो चुनौतीसँग लामो समयसम्म जुध्न बाध्य हुन्छन्। सद्गुणी मानिसहरू समेत दूषित वातावरणको प्रभावले कहिलेकाहीँ विचलित हुने गरेका छन्।
सर्राफले युद्धसँग तुलना गर्दै भने, “जसरी युद्धमा शत्रुको चालमाथि सतर्क नजर राखिन्छ, त्यसरी नै मानिसले आफ्नो चञ्चल मनमाथि कडा निगरानी राख्नुपर्छ। विवेक सधैं जागरूक रहनु आवश्यक छ।”
उनले निष्कर्षमा जोड दिए, “अपरिष्कृत मन नै हाम्रो सबैभन्दा ठूलो शत्रु हो। वासना र दुष्ट विचारहरूले यसलाई छिट्टै नियन्त्रणमा लिन्छन्, र त्यस्तो अवस्थामा सबैभन्दा अनुशासित व्यक्ति पनि आफ्नो नियन्त्रण गुमाएर भ्रमित हुन सक्छ।”
