मधेस प्रदेश प्रहरी कार्यालय र जिल्ला प्रहरी कार्यालय धनुषाले आफ्नै सङ्गठनको निर्देशिका तथा कार्यविधि कार्यान्वयन नगरेको आरोप लागेको छ। प्रहरी कार्यविधि २०८२ ले तोकेको मापदण्डविपरीत धनुषाका सीमावर्ती तथा आकर्षक प्रहरी चौकीहरूमा पहुँचवाला वरिष्ठ प्रहरी नायब निरीक्षक (वरिष्ठ सई) हरूलाई लामो समयदेखि जिम्मेवारीमा राखिएको दाबी गरिएको छ। यसले प्रदेश प्रहरी प्रमुख डीआईजी र जिल्ला प्रहरी प्रमुख एसपीको कार्यशैलीमाथि प्रश्न उठाएको छ।
कार्यविधिअनुसार ‘क’ वर्गका इलाकामा काम गरिसकेका प्रहरी अधिकृतलाई पुनः सोही वर्गको आकर्षक इलाकामा खटाउन नहुने र सीमा क्षेत्रमा ६ महिनाभन्दा बढी राख्न नपाइने व्यवस्था रहेको बताइएको छ। तर, धनुषाका केही प्रहरी चौकीमा कार्यरत वरिष्ठ सईहरू निर्धारित अवधिभन्दा बढी समयदेखि जिम्मेवारीमा रहेको विवरण सार्वजनिक भएको छ।
प्रहरी चौकी इनर्वाका इन्चार्ज वरिष्ठ सई हिमाल भण्डारी यसअघि इलाका प्रहरी कार्यालय औरहीमा सात महिना इन्चार्जका रूपमा कार्यरत रहेको र त्यसपछि इनर्वामा पनि सात महिनादेखि जिम्मेवारी सम्हालिरहेको दाबी गरिएको छ। भण्डारी यसअघि पर्सा र सर्लाहीका विभिन्न आकर्षक प्रहरी चौकीमा कार्यरत रहँदा आर्थिक तथा नीतिगत विवादमा समेत मुछिएको आरोप लगाइएको छ। पर्साको सीमा प्रहरी चौकी इनर्वामा कार्यरत रहँदा भन्सार कर्मचारीमाथि भएको कुटपिटको घटनामा उनको कमान्डमा रहेका प्रहरीको संलग्नता रहेको दाबीसमेत गरिएको छ। उक्त घटनामा भण्डारीलाई राजनीतिक पहुँचका आधारमा कारबाहीबाट जोगाइएको आरोप छ। यद्यपि, यी आरोपको आधिकारिक पुष्टि तथा सम्बन्धित निकायको प्रतिक्रिया आवश्यक छ।
त्यस्तै, प्रहरी चौकी जानकीका इन्चार्ज वरिष्ठ सई मोहनमणि कटुवाल आठ महिनादेखि, जिरो माइलका इन्चार्ज वरिष्ठ सई रमन पण्डित आठ महिनादेखि र वडा प्रहरी कार्यालय मुजेलियाका इन्चार्ज वरिष्ठ सई जितेन्द्र चौधरी दस महिनादेखि एउटै जिम्मेवारीमा रहेको विवरणमा उल्लेख छ। उनीहरूको कार्यावधि, सरुवासम्बन्धी मापदण्ड र जिम्मेवारी निरन्तरताको औचित्यमाथि प्रश्न उठाइएको छ।
सरुवाको कार्यान्वयनमा समेत विभेद भएको प्रहरी स्रोतको दाबी छ। सरुवा भएका अन्य प्रहरी कर्मचारीलाई तत्काल रमाना दिएर पठाउने गरिएको भए पनि वरिष्ठ सई धनबहादुर खड्कालाई भने इलाका प्रहरी कार्यालय औरहीमा खटाइएको बताइएको छ। पहुँच भएका कर्मचारीलाई लामो समयसम्म आकर्षक स्थानमा राख्ने र पहुँच नभएकालाई तत्काल सरुवा गर्ने गरिएको भन्दै प्रहरी सङ्गठनभित्र असन्तुष्टि रहेको स्रोतको भनाइ छ।
नाम गोप्य राख्ने सर्तमा जिल्ला प्रहरी कार्यालय धनुषामा कार्यरत एक प्रहरी कर्मचारीले आकर्षक प्रहरी चौकीहरूमा जिम्मेवारी सम्हालिरहेका केही वरिष्ठ सईबीच आन्तरिक समन्वय र संरक्षणको सञ्जाल रहेको आरोप लगाएका छन्। उनका अनुसार, लेखा शाखामा कार्यरत उनीहरूकै ब्याचका कर्मचारीबाट समेत सहयोग र संरक्षण हुने गरेको छ। वरिष्ठ सईहरूले गोप्य बैठक गर्ने र जिल्लाका प्रमुख अधिकारीलाई समेत वास्तविक अवस्थाबारे जानकारी नदिने गरेको उनको दाबी छ। यद्यपि, यस्तो सञ्जाल रहेको आरोपको स्वतन्त्र पुष्टि हुन सकेको छैन।
यस अवस्थाले जिल्ला प्रहरी कार्यालय धनुषामा कार्यरत अन्य कनिष्ठ प्रहरी अधिकृतहरूमा असन्तुष्टि बढाएको बताइएको छ। आकर्षक प्रहरी चौकीको इन्चार्ज बन्ने अवसर सीमित व्यक्तिमै केन्द्रित हुँदा अन्य अधिकृतले अवसर नपाएको उनीहरूको गुनासो छ। विकृतिविरुद्ध आवाज उठाउने कर्मचारीलाई दुर्गम क्षेत्रमा सरुवा गर्ने वा दोस्रो कमान्ड (२आईसी) को जिम्मेवारीमा पठाएर कमजोर बनाउने गरिएको आरोपसमेत लगाइएको छ।
यसैबीच, इलाका प्रहरी कार्यालय ढल्केबरमा केही महिनाअघि ठगीको आरोप लागेका व्यक्तिसँग सम्बन्धित प्रकरणमा आवश्यक सीआरएस रिपोर्ट नहेरी उन्मुक्ति दिन खोजिएको आरोपपछि त्यहाँका इन्स्पेक्टरलाई तत्काल तानिएको दाबी गरिएको छ। उक्त घटनामा अपनाइएको प्रक्रियासँग तुलना गर्दै धनुषाका अन्य प्रहरी अधिकारीमाथि उठेका आरोपमा मधेस प्रदेश प्रहरी कार्यालयले समान रूपमा छानबिन नगरेको भन्दै प्रश्न उठाइएको छ।
तल्लो तहका प्रहरी कर्मचारीमाथि सामान्य उजुरीका आधारमा समेत कडा कदम चाल्ने प्रहरी नेतृत्वले वरिष्ठ सईहरूमाथि लागेका आरोपमा किन प्रभावकारी छानबिन नगरेको भन्ने प्रश्न अहिले उठेको छ। सञ्चारमाध्यममा सार्वजनिक भएका विवरण र आरोपबारे निष्पक्ष छानबिन गरी वास्तविकता बाहिर ल्याउनुपर्ने माग गरिएको छ।
प्रहरी सङ्गठनमा सरुवा तथा पदस्थापन पारदर्शी, निष्पक्ष र निर्धारित मापदण्डअनुसार हुनुपर्नेमा जोड दिँदै सम्बन्धित अधिकारीमाथि उठेका आरोपको सत्यतथ्य छानबिन गर्नुपर्ने आवश्यकता देखिएको छ।
