भारत सरकारले छठ महापर्वलाई युनेस्कोको हेरिटेज सूचीमा समावेश गर्न विशेष समितिको गठन गरेको छ। यस प्रक्रियामा समुदायको सहमति, द्रढ कागजीकरण र अन्तर्राष्ट्रिय सहयोगको आवश्यकता पर्छ। संस्कृति मन्त्रालय र इन्दिरा गांधी राष्ट्रिय कला केन्द्र (IGNCA) को सहकार्यमा संगीत नाटक अकादमीले आधिकारिक डोजियर तयार गर्दैछ।
संगीत नाटक अकादमीले यस महत्वपूर्ण पहलका लागि एक विशेषज्ञ समिति गठन गरेको छ, जसमा अन्तर्राष्ट्रिय ख्याति प्राप्त लोक भाषा र साहित्यका संजोने कार्यमा योगदान पुर्याउने बिहारका साहित्यकार, लेखक र पत्रकार मनोज भावुकलाई पनि समावेश गरिएको छ।
यस समाचारको जानकारी पाउँदा, मानवअधिकार पत्रकारिता र वैशालीको लोक संस्कृति र भाषालाई सार्क देशहरूमा फैलाउने वरिष्ठ पत्रकार शशि भूषण कुमारले बधाई व्यक्त गर्दै भनेका छन् कि लोक संस्कृति र भाषालाई अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा संजोने कार्यमा मनोज भावुकको ठूलो भूमिका छ। यसै वर्ष वैशालीमा आयोजित अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलनमा उनले लोक स्वर कोकिला पद्मश्री, पद्मभूषण र पद्मविभूषण प्राप्त डा. शारदा सिन्हाको नाममा “स्वर शारदा अन्तर्राष्ट्रिय सम्मान-2025” बाट आम्रपाली साहित्य सम्मेलन र मानवअधिकार टुडे द्वारा सार्क देशहरूको समारोहमा सम्मानित गरिएका थिए। यो घोषणा मोरिशसबाट आएका अन्तर्राष्ट्रिय संस्कृति संंवाहिका डा. सरिता बुद्धूको उपस्थितिमा गरिएको थियो।
छठ महापर्व बिहार, उत्तर प्रदेश, झारखण्ड जस्ता प्रदेशहरूमा महापर्वको रूपमा मनाइन्छ। भारतले संयुक्त अरब अमीरात (UAE), सूरीनाम र नेदरल्यान्ड जस्ता देशहरूका कूटनीतिकसँग संवाद गरेको छ, जहाँ भारतीय आप्रवासी समुदाय यो पर्व ठूलो धूमधामसँग मनाउँछन्। यसका अतिरिक्त, मोरिशस र फिजीमा पनि भारतीय दूतावासले यस प्रयासको समर्थन गरेका छन्। यस बहु-राष्ट्रिय दृष्टिकोणले छठ महापर्वको वैश्विक स्वरूपलाई प्रकट गर्दै यसको नामांकनलाई बलियो बनाउँछ। भारतका पहिले नै १५ सांस्कृतिक धरोहरहरू युनेस्कोको सूचीमा समावेश छन्, जसमध्ये वैदिक च्यान्टिंग, कुटियट्टम, रामलीला, छाऊ नृत्य, योग, कुंभ मेला र कोलकाताको दुर्गा पूजा समावेश छन्।
मनोज भावुकले लोक भाषाका लागि देश-विदेशको यात्रा गरेका छन् र गिरमिटिया देशहरूमा समेत गएका छन्। भारत सरकारको छठसँग सम्बन्धित यस समितिको हिस्सा बनेकोमा उनी खुशी व्यक्त गरेका छन्।
